Lan-baldintzak

Langileen arteko harremanak. Elkartasuna. "Sábado inglés"; Kanpotarren eta bertakoen arteko harremana

Barkuetara kargatzen

Transkribapena

-Dinamarkatik eta hoitik tortzen zin eta. Krixton pilla eamaten ber zuten haik. 'Ta eunetan hantxe, bota 'ta bota, 'ta bota 'ta bota. Eunez 'ta arratsin bitan.
Gu eunez aitzen giñan beti. 'Ta hantxe, bagoneta zahar haundi batzuk izaten zin 'ta haikin, ohiy hau gaiñeko, hola eurrezkuk zin.
Eurrezkuk eta eaman rararara. 'Ta indarrin eaman ber zin azkenin, manduak eamaten zittun puxka 't, zolotik ateta biño geo zuiyan gaiñin manduak ez baizin joten.
-Ez, 'ta han.
-Zuiya baizen.
-'Ta luzia.
-'Ta luzia. 'Ta han bultzaka, han hiru laun 'o.
Firme helduta joten zen bagoiya. Lau milla kilo 'ro zerbaitte kaitzen zittun bakoitxak. Bagoi bakoitxak eta.
-Hankataku 'o seurua olakin 'ta ongi al zenuten?
-Bai, bai, bai, bai. Hankatakua ona. Oan batzutan minala zaillena, zaillena ixui loiya pixka 't ebiya baldin bazen.
'Ta geo in ber zenun, jon ber zenun indarrin, mantso jotik ez zun baliyo. Indarrin jon ber zenun, jon ber zenun ta, ta, ta! Listo, listo.
Geo han eoten zen laun bat 'ta harrek halako burni bat han, zea bolketia itteko. Zijun indarrakin topia jotzen zun aurrin.
Topia joko zun 'ta ordun jotzeko demboa berin, da! Jotzen zun harrek zea hura pixtoi, burniy hura. 'Ta bla erekitzen zen aurreko atia.
'Ta aurreko atia ereki bezain pronto, aurrin topia jo 'ta goitti buf bea eroitzen zen.
-Aurreka?
-Aurreka.
Bamba 'ta geo goiyan, goiyan 'e jarriya zekan, zea ongi jarriya zun. Burnizko zubiya zen bakizu. 'Ta han goiko, han 'e aramzoiy hoitakua eurrakin 'o jarriya.
Ez hondatzeko zea bagoiya hura. Hua da! Goiyin jotzen zun 'ta golpi harrekin dena buf! 'Ta barkoa. Ra! Bai.
-Biño beri harrekin joteko 're peligrua bazun. Soltatu berko zenuten hua, auro.
-Bai. Bai. Biño, ez, ez.
-Haundiya izango zen hua.
-Hantxe gelditzen zen bagoiya hustuta. Guk atzea tak, jira goitti 'ta bultza 'ta.
-Ordun kamiyua oan gaiñekua ez, biño pasatzen zittun kamiyua 'ta trenan zea.
-Trenbirik bi 'ro hiru 'ro zerbaitte.
-'Ta putzuiño.
-Putzuiño.
-Joe...
-Bai, bai.
-'Ta hoa dena zen bultzaka? O man...
-Dena ez, manduak puxka 't, zolotik atea. Zea zen kargaderua zen 'ta kargaderotik hartu 'ta
Atea 'ta. Bueno, kargaderun 'e mandua ez zen sartzen boka arteiño ate ber izaten zun bultzaka.
-Manduak gutxi, tramo ttikiya izango zun.
-Gutxi. Hartu 'ta puxka 't eamaten zun, puxka 't. 'Ta gaixuak ez, ez bazijun difentzi erra zuten bentzat. Hankan atzeko zea hoik txokua zea hoik denak leatzen zizkaten minealak.
Loiya 'ta zea zenin erre 'ta llagatan. Zea haragi bizitan jarriyak gaixuak. Zea han jakiña tira in ber zen 'ta geo loiy hartan zapa, zapa, zapa.
'Ta minealak harrek hango azidua 'ta zea. ?Ta hankan atzi hoik denak erriak ibiltzen zin. Geo izin...
-'Ta hemengo manduak eamaten al zuten hara?
-Bai, bai, bai, hemenguk.
-Trenin?
-Ez, ez. Oiñez. Oiñez, zea hoik (...)tar hoik 'ta hola joten zin.
Bai (...)tar hoi bat 'ta bestia zein joten zen? Norbaitte Jexux 'o, Jexux 'o ez dakit, norbaitte izauna zen. Eamaten zittuzten 'ta.
Hantxe ibiltzen zin gaixuak bai.
-'Ta zuek trenin joten ziñazten?
-Bai, bai.
-'Ta ordun ze itten zin treneko bagoiyak beak eamaten zittuzten, bagoiya dena bea zen? Treneko...
Nor Irazu Apezetxea, Erramun
Lehentasuna 1
Transkribaketa Egina
Zinta OIA-026
Pasartea 0:28:00 - 0:31:30 (3' 30'')
Laburpena Arditurriko meategietan ari zela, Kaputxinoetan barkuak betetzen aritu zen. Bagoiak mandoek tiratzen zituzten, baina azkeneko tramoan beraiek bultza behar izaten zituzten. Mandoek hankak hondatuak edukitzen zituzten, meak erreta.

Jubilazioa

Transkribapena

Nor Elizegi Zapirain, Juantxo. 'Prailetarra'
Lehentasuna 2
Transkribaketa Egin gabea
Zinta OIA-091
Pasartea 1:22:14 - 1:26:35 (4' 21'')
Laburpena Tronbosia eman zionean hartu zuen jubilazioa. Hilario Arbelaitz sukaldariaren anaia abokatua zen eta berak lagundu zion paper kontuekin eta erretiro ona gelditzeko.

Arditurrin, baldintza onak

Transkribapena

-Holaxe ibilli giñan gue soldauxka horrekin bai.
-Bai, joe! Eta ze itten zen, e kobratu itten zenuten lana ingo bazenuteke bezela?
-Jolin! Nik papeleran biño sei pezta gehiyo astian han.
-Joe!
-Bai, papeleran ez dakizu hemen nola ibiltzen giñan 'ta han sei pezta gehiyo! 'Ta geo
Hiru hillatetikan 'o ez dakit ze izaten zen metalan prima.
-A!
-Eun hua seiñalatua izaten zen. Joder!
-A karo.
-Ergoingo sagardotei guziyak jitzen genittun ordun.
-Gastatzeko e!
-Bai, eske. Bai hiru hillatetikan, hirutik 'o lautik ez dakit ze izaten zen, hirutik uste 'ut izaten zela. Prima 'ta, metalan prima 'ta gaiay haitako bastante izaten zen e!
Txaundok sango zittun hoik, gouan eukiko zittun harek hoik!
-Bai, bai. Primana ez dakit, sango zin e!
-Ez dakit, prima izaten zen hiru bat hillabetetik, bai.
-Bai.
-'Ta astian asteko jornala ez dakit seguru zembat zen biño ni akortzen nazena da papeleran biño sei pezta gehiyo astian genula guk han, nik nun.
-'Ta gaiñea soldauxka iñez.
-Soldauxka kumplitzen gaiñea, geo razionamentua. Razionamentua bo! Gui maten ziutena razionamentua ddena, klase guzitatikan!
-Hoi da, a bai, minatan lana itten zenutenai bai, ez?
-E?
-Gehiyo 'ro ez? 'O onaguo 'o?
-Razionamentua gui maten ziuten han, bakoitxantzako bueno, kriston razionamentua maten ziuten gui.
-Joe!
-Hasiko ziñan, denetik! Babarruna, lenteja, zea guziya, jateko zea guziya, urdaiyazpiko gizen-gizen bat izaten zen zui-zui bat, halakua. Arrautzak. Biño ze, razionamentua denetik!
-Ona. Bestik biño zeaguk, onaguk, minatan?
-Biño denai maten ziyoten e!
-Bai, biño mintakui!
-Minatakui bai.
-Bestiri ez. Bestiri, san nahi dut, gaiñeko jendiri ez, baserritarrai 'ta ez!
-A! Gue itxekui 'ta etxekuntzako?
-Gutxiyo.
-Ez gui guentzako. Biño han bazian kompaziyo batea Momotti 'ta Zelaiburukua nola zen hua? Besita, Zelaiburu 'o horkuk! Hairi ordin famili guziyana maten ziyoten.
Nor Zabaleta Labandibar, Joxe
Lehentasuna 1
Transkribaketa Egina
Zinta OIA-076
Pasartea 0:58:10 - 1:00:40 (2' 30'')
Laburpena Paper fabrikan baino gehiago irabazten zuen meategietan. Hiru hiletik behin primak izaten zituzten, eta hura kobratzean, sagardotegi guztiak jiratzen zituzten. Razionamendua ere ederra izaten zuten meategietan aritzen zirenek.

Ur asko meazuloetan

Transkribapena

-Eziñ eon bintzat barrenian zea ur soiñu batzuk aittuz 'ta urak 'e kriston urak.
-Bai ez?
-'Ta bai han.
-Zea in ber izaten zen, 'men zen ez hustu?
-E?
-Asteburutan bombeatzen euki ber 'men zen ura, bestela bete itten 'men zen hua?
-Bai. Bai. Ez dakit bi bomba bintzat septimun beti martxan eoten zin e! Beti martxan! Bai.
-Bai. Ura pilla erra. Mendiyak botzen zunin izango zen.
-Buo! Han barrenin bazin urak ordia. Jo! Han, nola saten geniyon txoku harrei? Harriya zui-zui-zui-zui-zuiya barrenian hola, harrobiya balitz bezela 'ta han ura bra! Aparra botzen zula tortzen zen.
'Ta hara bai metro mordoska bat atzero ya sartzen ziñan 'ta holako frexkura bat. Gu gustoa 'ta hango jendia hara sartu orduko anda atzea 'ta lota.
Gu sartzen giñanin sartzen giñan pues kampun ibilitakuak, ya kampun, beti kampun ibiltzen giñanak. 'Ta sartzen ziñanin jode ezin lo geldittuko ziñana 'ro 'ta.
Beti 'o kuadrilla batengana jon 'ta "Ze ai ttuk hoik hemen 'ta?" Beti buillaka, zoloa sartzen giñanero hola aitzen giñan.
'Ta gaiñekun planoburuan, planoburuan, bagoiyak zeara rejilleta eaman.
-'Ta haik ze itten zenittuzten bultzaka iyo 'ta?
-Bultzaka bai.
Manduak akatu in zizkatela ba, san 'izut mandua akatu zela 'ta geo soldauak hua eamaten. Mandua ibiltzen zen.
-'Ta zembaten artin eamaten zenuten?
-E?
-Bagoi bat zembaten artin? Bultzaka?
-Bi bagoi eamaten genittun hiru launen arte.
-Bai e?
-Bai, aixa.
-Indarra berko.
-'Ta mandua zuluan ibiltzen zen e. Mando bat biño goiko mandua akatua 'ro 'men zela 'ta goiko manduan mutillak. Guetzako erra zen ba, hobia zen guetzako hoi.
-Karo.
-Mandua baldin bazen guk zuluan ibilli berko genun 'ta.
-Karo, hoi da.
-Mandua zuluan ibiltzen zen. Planun sartu 'ta seittun zea bat, barrenian, hola zea bat da zabaldi bat. Aurrea. Planua.
Betikan jaula, guk jaula saten, jaulan atetzen zin bagoiyak. Haik beko zuloko manduak eamaten zittun ziar-ziar-ziar-ziar planura ate, beko planura.
'Ta geo han kablia engantxatu 'ta guegana gora.
-Hoi da. 'Ta geo zuek itten zenuten labadorea bota?
-Guk labadorea bota.
-Rejilla gaiñ harta.
-Hoi da.
-Hara bota 'ta tartin harri haundin bat baldin bazeon rejillan pasatzen ez zena mokua 'ro
hua borrakin jo 'ta bera bota, rejillatik bera pasa.
-Muimento erra bai han.
-Joe! Buf! Edadia 're, edadia ordun! Joe.
Geo han, bo han itten genittun guk ordia kato jatiak eta.
Nor Zabaleta Labandibar, Joxe
Lehentasuna 1
Transkribaketa Egina
Zinta OIA-076
Pasartea 0:46:30 - 0:49:30 (3' 00'')
Laburpena Ur asko zegoen meazuloen barruan. Bi bonba martxan, septimoan, ura kenduko bazen. Beste mandoa zuloan ibiltzen zen, bagoiak planora ateratzen. Eta planotik labaderora beraiek ateratzen zituzten. Arditurrin mugimendu handia zen.

Mando lana Arditurrin

Transkribapena

-'Ta ze lan 'ta tokatzen zizuten? Bestik bezelaxe 'o? Zuek (...)?
-Ez, gu zean aitzen giñan. Hor 'e mandua akatu in 'men zen 'ta gu manduan tokiyan lanian.
-Mekayuen dio!
-Biño kampuan gu planoburun(?), zulotikan, planua ez dakit zuk kusi zun hor behiñ 'e 'o?
-Bai.
-Planua, betik gorako planua, goiko minazulun ondoa.
-Bai.
-Hor igotzen zin bagoiyak handik zeara eaman, labaderoa. Rejillata.
-Bai.
-'Ta han deskargatu 'ta bagoi hutsa berriz bera bota guk eta betiak hara.
-Kampuan, soldauxka erra pasa genun guk e!
-Ongi?
-Ongi! Lana in ber genula guk gehiyo, zulukuk biño gehiyo, zuloa joten zianak
Erdiyak lo 'ta zuloa sartu orduko. Hala eoten zin 'ta!
-Toki erra ba lo itteko huaxe!
-Ba Sestako zabalian 'ta!
-Ohittu ezkio bai!
-Makil tiran 'ta juerga errak botzen zittuzten han 'e batzuk! Beste batzuk lo biño. Sestako zabla hola zabaldi haundi bat.
-Bai. Ni ena alletu, biño hua haundinetakua 'men da ez?
-Bai Sestako zabala bai. 'Ta geo handikan Setimoa 'ta. Gu noixin behin sartzen giñan 'o baten baten faltian 'o. 'O ... osa gutxi iña bazeon, harri gutxi prepatua 'ro
Tarteka joten giñan. 'Ta gu geo hain tartin, kampuan ibiltzen giñan 'ta hain tartin ezin genun aguantatu. Gu jon 'ta zerbaitte lana 'ro 'ta bestiak zuloa sartu orduko lo.
Bai... zoloa sartu orduko, lampara pixka 't bajatzen hasten ziyoteneako bruum! Lo hartzen zuten denak. 'Ta guk loik ezin hartu.
Kampuan nola, kampuan ibiltzen giñan. Biño tarteka 'o zerbaita beti Motzak bialtzen ziun guri. Zea 'o martillon baten kolumna 'o ate ber zenin 'ta.
Altziko Luzia 'ta holako batzuk. Haik zoluan 'ta: "Etxeberri!" Saten zin nei, Motzak.
"Zeara jon ber dugu, kolumna holako ate ber ziot eta Altzi bakarrik, hoi 're! 'Ta hoi 're, jun hai! Harrei launkiyok!"
Holaxe 'o kolumna bat atetzea 'o martillun kolumnan bat 'o. 'Ta noizik eta behin sartzen giñan 'ta ordun gu barrenin pues jode ibiltzen giñan...
Nor Zabaleta Labandibar, Joxe
Lehentasuna 1
Transkribaketa Egina
Zinta OIA-076
Pasartea 0:44:00 - 0:46:30 (2' 30'')
Laburpena Mandoa hil zitzaien Arditurrin eta haren lana egiten pasatu zuten soldaduska denbora. Hala ere, kontent, soldaduska ona pasatu zutela eta, barruan baino hobea zela kanpoan lan egitea eta. Barruan aritzen zirenek lo egiten zuten zuloan.

Paper fabrika zergatik erori zen

Transkribapena

-'Ta harek zer zun, ura 'ro eukitzen zun gaiñin 'ta haren kargakin 'o zea in zela 'ro, ez?
-Bai. Harek zun buelta guziyan holako altura bat, zea buelta guziyan.
-Gaiñin?
-Zea, gaiñin, hutsa hola zea.
-Terraza antza hola?
-Terraza antzea.
-Bai.
-Bai. Hau balitz bezela harren rasua 'ta holako altura zea buelta guziyan.
-Pistinan moura hola?
-'Ta geo han ura. 'Ta ura hua han zeak ingo zun bai.
Este, han zea ibiltzen zin ordun lanin Olaizolako Inazio izautu al zenun zuk?
-Ez, biño aitzia, Andrex 'ta hoiken.
-Andrex 'ta hoiken anaiya.
-Anaiya bai. Ez nun izautu. A bai! Inazio bai! Inazio izautu nun!
-Inazio bat behintzat han aitzen zena.
-Bai.
-Zeatan, bomba zea. Han itten zuten kampotik tortzen zen trapo 'ta zea holakuk zea bat zen, kaldera zar haundi bat holako zeakin.
'Ta gaintik tapa haundi bat zun, lori-loriya zen. 'Ta han itten zittuzten hoik denak sartu 'ta txikitzeko bumba 'ta bumba 'ta bumba. 'Ta harrena saten zuten, harrek izorratu zula zea hoi.
-Harren zea.
-Harren dardaizak.
-Dardaiza.
-Demborakin hua, harrek.
-Karo.
-Bai.
-'Ta ze itten zen harrekin 'e papera?
-Papera.
-Trapo zeakin?
-Bai.
-Txikittuta?
-Trapukin 'ta. Trapua gaiñea lembiziko prueba.
Prueba itteko 'ta hasi zinian. Ote jotzeko makinak ikusi al ttuzu zuk behiñ 'e? Hontaka?
-Bai.
-Halakuakin trapua pasatzen genun.
-A bai e?
-Ote jotzeko makinakin trapua pasa 'ta papera itteko. 'Ta emakume pilla bat jarri 'ta papera zea, trapua txikitzen hola. Tiratan, tiratan, tiratan.
-A! Hua itten aitzen zin emakumik?
-Emakumik pillan. Biño geo, geora ez. Biño hoi pruebak itteko 'ta hasiyerako zeak zittuzten. 'Ta geo ya ez, geo ya martxa haundiya hartu zen.
Nor Zabaleta Labandibar, Joxe
Lehentasuna 1
Transkribaketa Egina
Zinta OIA-076
Pasartea 0:37:23 - 0:39:20 (1' 57'')
Laburpena Altzibarko paper fabrika zergatik erori zen. Gainean ura zegoen. Makina baten dardarizoak eragin omen zuen istripua. Trapua txikitzen aritzen ziren emakumeak, papera egiteko.

Altzibarko paper fabrika erori zenekoa

Transkribapena

-Biño eskapada errak iñak bazien mutillak e! Eskapada errak iñak bai! Geo papelera zar hoi eroita 'ta hor ibilli zen. 'Ta desastre!
-Bai. Zui errelebun ez zizun tokatu ordun, ez?
-Ez. Ni ordubitako jon berra. 'Ta ez dakit abisua zeiñek pasa zian "Papelera, papelera eroi in 'men dela". 'Ta san nun "Eroi?"
Bai, bai 'ta zein krixtok san zin nei hoi? Honea abisua 'ta anda dios seittun jon nitzan ni 're Biasokukin 'o zea hoi nola da (...)an andria zela 'ta hoi?
-Bai, bai.
-Hoi hor birian kruzatu nun. Hola heldu zela burua beitti-beitti zintzilik itxea. 'Ta: "Ze pasatzen duk?"
"Han dena, han barren hartan dena uretan".
-A karo 'ta hua handikan heldu zena!
-Handikan heldu zena.
-Handik ateta!
-Bai. Jon nitzan ni 're korrika denak eta. Martinmotzene aldetik, hor Martinmotzene bakizu baserri zar hoi?
Handikan eskaillerak jarri zittuzten 'ta bordilloiño zerbaittekin laundu ziyoten. Haimbesteko neska pilla zea batin salbatu zin, goiya eroi 'ta zea angulua hola itten zula.
Kompaziyo batea neska pilla bat hor 'ta zea hontatikan eroi 'ta hontaka geldittu.
-Huekua geldittu zen tokiyan?
-Hueko geldittu, hor huekua geldittuko balitz bezela. Hontaka eroi 'ta hontaka zea hau eroi 'ta tarti hartan neska pilla bat. Eta iñoa atetzeik ez.
Lehiyua bai biño Martinmotzenea kriston saltua. 'Ta geo hara eskaillera in ziyoten hoik, harrek zea bat baitzakan limbiziko plantan holako zea bat azera tipo zea bat.
'Ta lehiyotik in zian neska hoiyek denak zea harta atea ixkiñ harta.
-A! 'Ta geo eziñ.
-'Ta denak eskiñ hartan, filan neska guziyak karraxika 'ta marruez 'ta han. 'Ta ni jon nitzanian oandikan denak hoik ikusi nittun nik han. Denak han zian goiyan.
'Ta eskaillera goiyan jarrita. Ez zakaten ipurdiya eakusteko beldur haundiyikan ordun! Denak hantxe atzeaka jarri 'ta txanda ezin hartuikan. Eskailleran goitik behera 'ta behera jaitsi ahalian.
Martinmotzeneko sagar baten azpiyan etzanda gelditzen zin.
-Jo!
-Pasatuak!
-Ombre!
-Bueno! Nik ez dakit gehiyo nola ez zin garbittu han e!
-Han bi hil zin, ez?
-Bai, Iragorri 'ta zea Otsuaneko(?) Martin. Bi bintzat. Bestia gaizki han harrapatuta ibilliya zea zen zuk ez zu izautuko hoi. Biasoko gue laun hoiyen 'ta hoin illoba bat.
Maja bat! Oain 'e 'zautzen dut nik hua! Biño ez da hemen bizi. Hoik, bestia hoi zea batin harrapatu zun numbaitte, ez dait barilla tarten batian 'o 'ta zalbatuak zin hoik.
Nor Zabaleta Labandibar, Joxe
Lehentasuna 1
Transkribaketa Egina
Zinta OIA-076
Pasartea 0:34:12 - 0:37:23 (3' 11'')
Laburpena Altzibarko paper fabrika erori egin zen, langileak bertan zirela. Joxe ez zuen harrapatu. Arratsaldean joan beharra zen lanera, baina abisua eman zioten. Langileak ezin atera ikusi zituen. Emakume pila batek egiten zuen lan bertan. Bi langile hil ziren eta beste bat oso gaizki ibili zen.

Altzibarko paper fabrikan, lan arriskutsu franko

Transkribapena

-Bobina jo 'ta masailla urratzen ai zaiyola. Hoik, gazti hoiyek denak hor ibiltzen zien, asko.
-Peligrosua zen. Oain ya...
-Hoi sekadoran, hoi, diferente zen. Hoi ez zen zea sekadoran 'ta gu aitzen giñen makina haundiy hortan ez. Hoi, zea Jexux hoi, aitzen zen kortaderan.
Guk atetzen genun makina nahi den klasitan, zea kutxilla batekin klak moztu itten zen neurritan, 'o ze kuadrutakua berdin. 'Ta moztu, moztutzen 'ta han zeon hoi.
Bueno zea hartan, mutill hoi.
-Bai, bai, bai. Hua itten zen tokiya hartan.
-Hua itten zen tokiya hartan. 'Ta gaiñea ez dakit jefia harrei zein zun han ordun Agapito 'ro zein kristo zun 'ta.
Buf, hua numbaittea jona izango zen 'ta. Hor harrapatu du mutill hoi korreatikan zeak, printzan batek 'o 'ta polean kontraiño za! Eamana zakan.
'Ta ni sekadoran, makina haundiya haunzko aldetik nitzen. 'Ta handik ikusi, ikusi nun mutilla. "Ui! Anda dios! Mutill hoi ze?" Polea hola arraskatzen e!
Ai zitzaiyon masailla 'ta jon 'ta kutxilla ate niyon da! Kutxilla ate 'ta geldittu makina. Masailla 'ta hako ukalondu hok dana larrutu, larrutzen ai zila.
Eskapada errak bazin ordun mutikozkorrak!
-Ordun bai, eskerrak zuk kusi zenittula!
-'Ta...
-'Ta haik zer zin arrontin gaztiak mutikozkorrak?
-Gaztiak baizian. Hoik ya denak eraretxokuk.
Nor Zabaleta Labandibar, Joxe
Lehentasuna 1
Transkribaketa Egina
Zinta OIA-076
Pasartea 0:31:54 - 0:33:30 (1' 36'')
Laburpena Mutil kozkor bat kortaderan aritzen zen eta makinak harrapatu zuen. Joxek ikusi eta atera egin zuen. Eskapada ederrak egiten zituzten gazte haiek.

Altzibarko paper fabrikan mutil kozkorrak lanean

Transkribapena

-Hoik zea ibiltzen zin, mutikozkorrak paperan bobina, bobina diskuiduan zean rodilluan zijunian hautsitzen bazen hari bat hola zsrii 'ta hola atzea osua bialtzeko 'ta.
Biño eskapada errak iñak bazian papelera alu hortan mutil hoiyek. Gaintikan askotan hemendikan hara bezela pasa in ber bobina baten onduan.
'Ta bobina hua zon holako tornillo bat zula bueltan 'ta galtzetik helduta harrei bueltaka dola. Eiziarku hoi salbatu izandu nun.
'Ta harrek nei esaten: "Ez ezerre nik makina" hoik ne mutill ibiltzen zian han 'ta. Geo 'ta beruo mutilla, geo 'ta bero. 'Ta nik sekadorai 'ta korrejitzen 'ta han 'ta. Ze graduta zen zea 'ta papera 'ta.
'Ta beitu 'ta gero 'ta bero 'ta jun naz 'ta mutillak saten ez. 'Ta nik da! Bazpare ate dut 'ta mutill hoi hantxe galtza ezin askatuikan tornillu hartatik. Biño ez esaten!
-Ui ama!
-Ixil-xillik jarri han 'ta geo 'ta bero, geo 'ta bero, geo 'ta bero. 'Ta eskerrak kontutu nitzan.
-Eskerrak kontutu ziñala!
-Bai, bestela hanka txikittu ingo zun, dena txikittuko ziyon.
-Harrek ez bullik eta ez ezerre.
-Ixil-xil-xillik mutilla!
San niyon: "Zertik ez duk eju in ordia!?" Ni zean ibiltzen bainitzan, zea kusten, sekadora, zean pasatzen baitzin paperak, sekadoran batetik bestea mantetan.
'Da haik 'ta bobina artian, nolakua zijuan, ze gradutan kusi ber izaten zen. 'Ta hoi, mutill hoi, hor ikusten dut geo 'ta beruo, geo 'ta beruo. Noa ostra diju hoi?
Papera hautsi itten zen biño klak! Kendu 'ta kitto.
-Karo.
-Geo 're papera...
-Harrei apurua maten hua ittia
Nor Zabaleta Labandibar, Joxe
Lehentasuna 1
Transkribaketa Egina
Zinta OIA-076
Pasartea 0:29:50 - 0:31:40 (1' 50'')
Laburpena Altzibarko paper fabrikan mutil kozkorrak ere aritzen ziren lanean. Arrisku handiko lanetan, gainera. Asko gelditzen ziren makinetan harrapatuta. Behin, gazte bat harrapatu zuen eta ez zen ausartu abisatzera. Eskerrak Joxek bere tokitik ikusi zuen.